Dziennik Gazeta Prawana logo

Zmiany w kanonie lektur. Polonistka zdradza, czego najbardziej żałuje

16 lutego 2024, 08:11
Ten tekst przeczytasz w 5 minut
Zmiany w liście lektur. Polonistka zabrała głos
Zmiany w liście lektur. Polonistka zabrała głos/ShutterStock
ME chce nie tylko zmniejszyć podstawę programową, ale dokonać również zmian w kanonie lektur. Z listy mają zniknąć popularne tytuły. "Ministerstwo Edukacji mogłoby zostawić więcej swobody nauczycielom w doborze lektur. Jak już naprawdę chcą coś zmienić, to niech to nie polega na wycinaniu i dodawaniu konkretnych utworów. Każdy polonista wie, jak wygląda historia literatury" - mówi dla Dziennik.pl Milena Cybulska-Rakoczy, dyrektorka ZSR im. Jana Kilińskiego w Łodzi. 

Skracanie czy rozszerzanie listy lektur mija się z celem - mówi dla portalu Dziennik.pl dyrektorka Zespołu Szkół Rzemiosła im. Jana Kilińskiego w Łodzi i dodaje, że nie ma szans na to, aby jakakolwiek lista lektur spodobała się wszystkim stronom - ministerstwu, nauczycielom i uczniom.

Polonistka przyznaje, że z częścią proponowanych przez ME lektur do wykreślenia się zgadza, bo jak wyjaśnia, aktualnie niczego nie wnoszą. Nie ma potrzeby, aby te wszystkie obowiązkowe lektury omawiać - podkreśla polonistka. Żałuje jednak, że z list mają zniknąć opowiadania Sławomira Mrożka, "Żona modna" Ignacego Krasickiego oraz "Romeo i Julia" autorstwa Wiliama Szekspira. To akurat są lektury, które cieszą się zainteresowaniem uczniów, chętnie je czytają i omawiają - mówi dyrektorka. 

ME mogłoby zostawić więcej swobody nauczycielom w doborze lektur. Jak już naprawdę chcą coś zmienić, to niech to nie polega na wycinaniu i dodawaniu konkretnych utworów. Każdy polonista wie, jak wygląda historia literatury - słyszymy. 

Milena Cybulska-Rakoczy: Lektury powinien wybierać nauczyciel

Zdaniem Mileny Cybulskiej-Rakoczy w szkołach podstawowych warto byłoby uwzględnić inny pomysł niż jeden kanon lektur, do którego należy się odwoływać. W szkołach średnich można pokazywać konkretne gatunki, które reprezentują poszczególne epoki. Wtedy ME mógłby opracować taki kanon, ale całą resztę powinien wybierać nauczyciel, który zna swoich uczniów - mówi rozmówczyni Dziennik.pl i podkreśla, że uczniowie są na różnych poziomach, w innych szkołach. Gdyby nauczyciele mieli więcej swobody, to ich podopieczni by na tym skorzystali. To sprawi, że uczniowie będą czytać więcej, bo jak tylko widzą kanon lektur, to uznają, że książka jest beznadziejna - słyszymy.

Milenę Cybulską-Rakoczy zapytaliśmy także o to, czy uczniowie często sięgają po książki. Jak patrzę na pracę mojej biblioteki, to ta praktycznie nie istnieje. Nie ma wielu osób, które wypożyczają lektury - wskazuje. 

Po te lektury sięgają uczniowie 

Nauczycielka, powołując się swoje doświadczenie, mówi nam, że nawet uczniowie, którzy dużo czytają, odpuszczają niektóre lektury, bo nie mogą przez nie przebrnąć lub całkowicie ich nie interesują. 

Polonistka opowiada także o ulubionych lekturach uczniów. Wbrew pozorom dzieci lubią "Balladynę", ale coraz trudniej jest im ją zrozumieć, bo to jest dramat. Jednak jest to książka, po którą sięgają. Dzieciaki też chętnie czytali "Chłopców z Placu Broni" - zdradza nauczycielka. 

ME zapowiada zmiany w kanonie lektur 

Przypomnijmy, że w poniedziałek 12 lutego rozpoczęły się prekonsultacje dot. zmian w podstawach programowych. Do 19 lutego eksperci, nauczyciele, rodzice i uczniowie mogą zgłaszać opinie i sugestie na temat rozwiązań zaproponowanych przez resort.

ME zaproponowało już zmiany w lekturach szkoły podstawowych oraz średnich. Założeniem resortu było zmniejszenie ogólnej liczby lektur, a także odsunięcie romantyzmu. Jak powód wskazano "nadmierne zdominowanie" nad innymi lekturami. 

Jakie lektury znikną?

Proponowane lektury do wykreślenia dla klas IV-VI:

  • "Powrót taty" Adama Mickiewicza,
  • "Pan Tadeusz" (opis zwyczajów i obyczajów, w tym polowanie i koncert Wojskiego),
  • "Katarynka" Bolesława Prusa,
  • "W pamiętniku Zofii Bobrówny" Juliusza Słowackiego,
  • wybrane mity greckie (mit o Orfeuszu i Eurydyce),
  • Biblia (przypowieść o siewcy, przypowieść o pannach roztropnych),
  • wybrane wiersze Władysława Bełzy,
  • pieśni i piosenki patriotyczne,
  • propozycje zmian: wykreślenie wybranych wierszy Zbigniewa Herberta, Czesława Miłosza i Tadeusza Różewicza.

Proponowane lektury do wykreślenia dla klas VII-VIII:

Z kolei z prozy poznawanej we fragmentach zaproponowano wykreślenie "Syzyfowych prac" Stefana Żeromskiego oraz "Quo vadis" Henryka Sienkiewicza (zmiany porządkujące lub redakcyjne). Na liście utworów poetyckich zaproponowano wykreślenie:

  • trenu I i V Jana Kochanowskiego,
  • "Żony modnej" Ignacego Krasickiego,
  • "Reduty Ordona" i "Śmierci Pułkownika" Adama Mickiewicza,
  • "Pana Tadeusza" - zamiast całości treści zaproponowano analizę wybranych fragmentów, innych niż te, które już omawiano w klasach IV-VI,
  • z listy wybranych utworów poetyckich - poezje Cypriana Kamila Norwida, Mariana Hemara, Jarosława Marka Rymkiewicza, Jana Lechonia, Jerzego Lieberta oraz fraszki Jana Sztaudyngera.

Proponowane lektury do wykreślenia dla szkół średnich:

  • biblijne "Pieśni nad Pieśniami",
  • fragmenty "Legendy o św. Aleksym",
  • fragmenty "Kroniki polskiej" Galla Anonima,
  • Psalm 13 i 47 Jana Kochanowskiego,
  • fragmenty "Pamiętników" Jana Chryzostoma Paska,
  • "Romeo i Julię" Williama Szekspira,
  • "Hymn do miłości ojczyzny" Ignacego Krasickiego,
  • "Konrada Wallenroda" Adama Mickiewicza,
  • "Z legend dawnego Egiptu" – Bolesława Prusa,
  • "Rozdziobią nas kruki, wrony…" Stefana Żeromskiego,
  • wiersze Kazimiery Iłłakowiczówny i Tadeusza Gajcego,
  • opowiadanie "Ludzie, którzy szli" Tadeusza Borowskiego,
  • wybrane wiersze Stanisława Balińskiego, Czesława Miłosza (tom "Ocalenie"), Jana Polkowskiego i Wojciecha Wencla,
  • fragmenty "Drogi donikąd" Józefa Mackiewicza,
  • opowiadanie z "Raportu o stanie wojennym" Marka Nowakowskiego.

Poziom rozszerzony: 

  • Arystofanes, "Chmury",
  • Wergiliusz, "Eneida" (fragmenty),
  • św. Augustyn, "Wyznania" (fragmenty),
  • św. Tomasz z Akwinu, "Summa teologiczna" (fragmenty),
  • François Rabelais, "Gargantua i Pantagruel" (fragmenty),
  • wybrane utwory tzw. angielskich poetów jezior (poezje romantyzmu),
  • Juliusz Słowacki, "Lilla Weneda",
  • Cyprian Kamil Norwid, "Promethidion" (fragmenty),
  • Jorge Luis Borges, wybrane opowiadanie,
  • Sławomir Mrożek, wybrane opowiadania,
  • wybrane eseje Jerzego Stempowskiego i Jarosława Marka Rymkiewicza,
  • wybrane teksty z aktualnych numerów miesięczników oraz kwartalników literackich i kulturalnych.

Kontakt do autora artykułu: sylwia.baginska@infor.pl

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj