Język łaciński w szkołach
Działania mające na celu udostępnienie kanonu i założeń edukacji klasycznej oraz korzystanie z dziedzictwa cywilizacyjnego Europy to główne przesłanki wprowadzenia języka łacińskiego w szkołach. Jak argumentuje resort edukacji, możliwość korzystania z tekstów będących spuścizną naszych przodków, jaką daje znajomość tego języka to bardzo duży walor. Wprowadzenie do szkół języka łacińskiego nie tylko sprawi, że w Polsce nadal będą ludzie potrafiący czerpać wiedzę z tych starożytnych źródeł. Język łaciński uczy również myślenia, logiki, a także jest pomocny w nauce obcych języków nowożytnych. Bowiem wiele języków nowożytnych wywodzi się z języka łacińskiego, a niektóre z nich są do niego bardzo podobne.
Łacina: W jakich szkołach i klasach będzie nauczana?
Od nowego roku szkolnego 2023/2024 języka łacińskiego będą mogli się uczyć uczniowie klasy VII i VIII szkoły podstawowej, a także w klasach liceum ogólnokształcącego i technikum. Łacinę będzie można wybrać zamiast drugiego języka obcego nowożytnego. Takiego wyboru będą mogli dokonać uczniowie VII klasy szkoły podstawowej oraz pierwszych klas liceów i techników.
Ponadto możliwość wyboru nauki języka łacińskiego jako drugiego języka obcego w zastępstwie za język obcy nowożytny nie zależy od wcześniej podjętego wyboru dotyczącego możliwości uczenia się przedmiotu język łaciński i kultura antyczna w zakresie podstawowym lub rozszerzonym. Dotyczy to szkół ponadpodstawowych.
Matura z łaciny
Ministerstwo planuje również zmiany w związku z egzaminem maturalnym. Przyszłe zmiany, które mają wprowadzić możliwość przystąpienia do egzaminu maturalnego z języka łacińskiego w części pisemnej jako jednego z przedmiotów obowiązkowych planowane są na rok szkolny 2026/2027. W tym przypadku matura z łaciny mogłaby być zdawana na poziomie podstawowym. Natomiast jeżeli chodzi o poziom rozszerzony to - tak jak obecnie - uczniowie mogą przystąpić do egzaminu z przedmiotu język łaciński i kultura antyczna.
Nauczyciele łaciny. Czy jest ich wystarczająco dużo?
W 2023 roku Minister Edukacji i Nauki podpisał nowelizację rozporządzeń podstawy programowej kształcenia ogólnego oraz ramowych planów nauczania. To w teorii umożliwia naukę łaciny w szkole podstawowej w klasach VII-VIII od najbliższego roku szkolnego. Jak to jednak będzie wyglądać w praktyce? Język łaciński jest językiem starożytnym, którego - jak się okazuje - uczy bardzo niewielu nauczycieli. Czy zatem rzeczywiście uczniowie będą mieli realną możliwość wyboru łaciny zamiast drugiego języka nowożytnego?
W Polsce istnieje zrzeszenie nauczycieli języka łacińskiego i starogreckiego, a także miłośników i badaczy kultury antycznej. Jest to Polskie Towarzystwo Filologiczne (PTF). Uruchomiło ono na początku 2023 roku Cenzus Latynistów, który jest bazą danych mającą na celu zbieranie informacji statystycznych o nauczycielach języka łacińskiego w kraju. Pozwala ona również nawiązać kontakt między potencjalnymi nauczycielami języka łacińskiego oraz szkołami, które potrzebują do swojej kadry takich nauczycieli.
Szkoły lub osoby prywatne, które chcą nawiązać kontakt z nauczycielem języka łacińskiego, mogą skorzystać z ogólnopolskiego adresu mailowego (szukam.latynisty@ptf.edu.pl) uruchomionego przez Towarzystwo. To pozwoli na znalezienie odpowiedniego nauczyciela tego języka i zapewnienie możliwości jego uczenia się w większej ilości szkół.
