Centralna Komisja Egzaminacyjna (CKE) co roku wydaje informatory, które nie tylko zawierają spis lektur obowiązkowych na poziomie podstawowym i rozszerzonym egzaminu z języka polskiego, ale także przedstawiają informacje o umiejętnościach, które są oceniane podczas tego egzaminu.
Zgodnie z ww. informatorami CKE, zarówno egzamin ustny, jak i pisemny z języka polskiego na poziomie podstawowym oceniają, czy zdający spełniają wymagania z tego przedmiotu, jakie zostały określone w podstawie programowej. Dotyczy to czterech kluczowych obszarów, a mianowicie'
- kształcenie literackie i kulturowe,
- kształcenie językowe,
- tworzenie wypowiedzi,
- samokształcenie.
Egzamin z języka polskiego ocenia zrozumienie tekstów kultury w dwóch aspektach: odczytywanie i wykorzystywanie tekstów z różnych dziedzin sztuki oraz rozumienie tekstów nieliterackich. Matura z polskiego sprawdza także umiejętności językowe i retoryczne, które są niezbędne do tworzenia samodzielnych wypowiedzi ustnych i pisemnych. Istotne jest nie tylko posiadanie własnych argumentów, lecz także ich skuteczne uzasadnienie i wykazanie. Aby to osiągnąć, konieczne jest budowanie wypowiedzi przy użyciu języka poprawnego i precyzyjnego, oraz formułowanie ich w sposób logiczny i spójny.
Matura z języka polskiego sprawdza także umiejętność ucznia w rozumieniu historii literatury i dziejów kultury, wraz z identyfikacją czynników zewnętrznych, które na nią wpływają.
Dodatkowo, informatory CKE prezentują listę lektur, których znajomość może być sprawdzana na egzaminie. Istotne jest świadome wybieranie tekstów kultury do własnych wypowiedzi, korzystając z rzetelnych, wiarygodnych i merytorycznie poprawnych informacji.
Matura 2024 - język polski. Dyrektor CKE: Lepiej grać bezpiecznie. To jest egzamin
Zapytaliśmy dyrektora CKE na co podchodzący do matury z języka polskiego powinni zwrócić szczególną uwagę.
W przypadku egzaminu z języka polskiego warto zwrócić uwagę, do ilu tekstów można się odwołać, do pierwszego czy drugiego, czy trzeba użyć argumentów z obu, czy trzeba coś połączyć. To wszystko jest w poleceniu napisane, trzeba dokładnie przeczytać - powiedział w rozmowie z Dziennik.pl dr Macin Smolik - dyrektor CKE.
Na pewno warto przeczytać dokładnie każdą pracę, którą się napisało. Nie tylko pod względem treści, ale też pod względem języka. To znaczy, warto przeczytać pracę pod kątem czysto językowym, tj. jeśli coś brzmi niepełnie, maturzysta ma wrażenie, że może nie do końca dobrze jest to powiedziane i rzeczywiście wątpliwość jest dość duża, to wtedy warto postarać się przeformułować taki fragment, tak żeby jednak potencjalnego błędu uniknąć - zaznaczył.
To jest bardzo ważna umiejętność korzystania z tego zasobu środków językowych, które mamy i korzystania z niego w taki sposób, aby te przystosowania odpowiednich strategii językowych czy komunikacyjnych poradzić sobie z taką wątpliwością. Lepiej grać bezpiecznie. To jest jednak egzamin - przypomniał dr Smolik.
Matura pisemna z języka polskiego 2024
Pisemna matura z języka polskiego odbywa się na dwóch poziomach – podstawowym, który jest obowiązkowy oraz rozszerzonym.
Matura z języka polskiego - poziom podstawowy. Egzamin trwa 240 minut i składa się z następujących trzech części:
- język polski w użyciu (sprawdza czytanie ze zrozumieniem, znajomość zasad, poprawną polszczyznę, argumentowanie, notatkę syntetyzującą);
- tekst historycznoliteracki (sprawdza znajomość problematyki lektur obowiązkowych);
- wypracowanie.
Natomiast część rozszerzona to wypracowanie. Trwa 210 minut.
Matura ustna z języka polskiego 2024
Matura ustna z języka polskiego jest obowiązkowa. Egzamin trwa 30 minut, z czego 15 minut przeznaczone jest na przygotowanie do odpowiedzi, a pozostałe 15 minut na monolog oraz rozmowę z komisją.
Kandydat losuje dwa zadania. Pierwsze z nich pochodzi z puli zadań ogólnodostępnych. Drugie zadanie dotyczy tematyki związanej z literaturą, językiem lub dziełami sztuki. Odpowiedzi na to zadanie opiera się na załączonym materiale literackim lub nieliterackim, oraz tekście ikonicznym.
