W poniedziałek wieczorem w Dzienniku Ustaw opublikowano zmienione rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach.
Zgodnie z dokumentem od 1 września 2025 r. religia lub etyka będą się odbywać w wymiarze jednej godziny tygodniowo – bezpośrednio przed obowiązkowymi zajęciami edukacyjnymi ucznia lub bezpośrednio po nich.
Kościół idzie na wojnę z MEN? Biskup zapowiada kroki prawne w sprawie religii w szkołach
Przeciwko zmianom zaprotestowało Prezydium Konferencji Episkopatu Polski. Wyraziło ono "stanowczy sprzeciw wobec naruszania zasady, zgodnie z którą +organy publiczne działają na podstawie i w granicach prawa+ (art. 7 Konstytucji RP)".
W celu zaprotestowania i podjęcia obrony praw rodziców, dzieci, nauczycieli religii – treść rozporządzenia MEN konsultowana jest obecnie przede wszystkim z prawnikami – powiedział PAP przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP bp Wojciech Osial.
Podkreślił, że Kościół katolicki, stając w obronie rodziców i dzieci "chce postępować zgodnie z obowiązującym w Polsce prawem".
Oczekujemy od MEN zachowania porządku prawnego, czyli żeby wszelkie zmiany w organizacji lekcji religii w szkole dokonywały się na drodze porozumienia z Kościołami i związkami wyznaniowymi – oświadczył bp Osial. Zaznaczył, że "dotychczas zabrakło porozumienia".
Trzeba mieć na uwadze prawa rodziców, uczniów i nauczycieli religii, spośród których wielu straci pracę – podkreślił.
Religia w szkołach. "Nowe zapisy są krzywdzące"
Powiedział, że w ocenie Kościoła katolickiego w Polsce "nowe zapisy są krzywdzące, zwłaszcza zapis o umieszczaniu zajęć z lekcji religii przed lub po przedmiotach obowiązkowych".
Rozumiem, że resort edukacji nie chce, aby uczniowie, którzy rezygnują z religii, musieli czekać na tych, którzy chcą się uczyć religii, ale ministerstwo zupełnie nie widzi krzywdy tych, którzy chcą się uczyć lekcji religii. W sytuacji, kiedy zajęcia będą wcześnie rano lub późno wieczorem, to będzie dla nich duże obciążenie – zwrócił uwagę bp Osial.
Powiedział, że Kościół proponował ministerstwu, aby osoby rezygnujące z lekcji religii w tym samym czasie miały lekcje etyki. Wówczas nie byłoby problemu. Nikt na nikogo by nie czekał – stwierdził.
Według bp. Osiala "etyka jest bardzo potrzebna w rozwoju młodego człowieka". Proponowaliśmy, aby była ona przedmiotem zupełnie niezależnym od Kościoła, którego podstawę programową przygotowywałby resort edukacji. On również przygotowywałby kadrę nauczycieli. Istnieje natomiast fundamentalne pytanie: czy zależy nam faktycznie na dobru młodego człowieka? – wskazał biskup.
W opublikowanym w niedzielę stanowisku Prezydium KEP podkreśliło, że "rozporządzenie, które ma wejść w życie w dniu 1 września 2025 roku, jest aktem bezprawnym, gdyż nie osiągnięto co do jego treści wymaganego ustawowo porozumienia z Kościołem katolickim i innymi zainteresowanymi związkami wyznaniowymi".
Wskazało, że "redukcja wymiaru nauczania religii do jednej godziny tygodniowo oraz nakaz organizowania lekcji religii przed lub po obowiązkowych zajęciach edukacyjnych ogranicza prawo rodziców wierzących do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami oraz prawo samych uczniów do systemowego wsparcia 'w rozwoju ku pełnej dojrzałości' obejmującej również sferę duchową". Prezydium KEP oceniło też, że "wprowadzane zmiany uderzają też w konstytucyjnie gwarantowane, pracownicze prawa nauczycieli religii".
Nauka religii w szkołach - nowe zasady
Obecnie nauka religii w publicznych szkołach organizowana jest w wymiarze dwóch godzin lekcyjnych tygodniowo, a jeśli chodzi o etykę, tygodniowy wymiar godzin ustala dyrektor szkoły. Uczeń może chodzić na religię lub na etykę, na oba te przedmioty lub na żaden.
Zgodnie z nowymi przepisami, religia i etyka będą realizowane w wymiarze jednej godziny tygodniowo. Lekcje mają odbywać się bezpośrednio przed obowiązkowymi zajęciami edukacyjnymi ucznia lub bezpośrednio po nich. Resort zaznaczył, że zasada ta nie obowiązuje w tych oddziałach szkoły podstawowej, w których – na dzień 15 września roku szkolnego – wszyscy uczniowie uczęszczają na lekcje religii lub etyki.
