Takie zmiany czekają uczniów w szkołach od 1 września. Pełna lista nowości

Od nowego roku szkolnego edukacja zdrowotna stanie się przedmiotem obowiązkowym. Nieobowiązkowy będzie jednak moduł dotyczący wiedzy o zdrowiu seksualnym. O udziale w nim decydowali będą rodzice ucznia lub sam uczeń - jeżeli jest pełnoletni. Jeśli uczeń ma nie uczestniczyć w zajęciach konieczne będzie złożenie pisemnej rezygnacji z udziału.

Nowa podstawa programowa

Od 1 września tego roku wchodzi w życie reforma programowa pod nazwą "Reforma26. Kompas Jutra". Nowa podstawa programowa będzie wprowadzana stopniowo. W roku szkolnym 2026/2027 obejmie uczniów klas I i IV szkół podstawowych. W kolejnych latach obejmie kolejne roczniki: w roku szkolnym 2027/2028 zgodnie z nią uczyć się będą cztery roczniki: uczniowie klasy I i II oraz klasy IV i V, a w 2028/2029 uczyć się będzie sześć roczników: uczniowie klas I, II i III oraz klas IV, V i VI, aż do objęcia wszystkich klas szkoły podstawowej.

Za rok - od 1 września 2027 r. - reforma programowa będzie wprowadzana w szkołach ponadpodstawowych, stopniowo począwszy od I klas. Nowa podstawa programowa wprowadza takie elementy jak: doświadczenia edukacyjne, tydzień projektowy oraz moduły tematyczne.

Do klas IV–VI szkół podstawowych wrócą zajęcia przyrody w wymiarze 3 godziny tygodniowo, co najmniej 2 w bloku. Podział na biologię, chemię, fizykę i geografię nastąpi dopiero od klasy VII. W klasach IV–VI zostanie też przedmiot technika przekształcony w zajęcia praktyczno-techniczne (2 godziny tygodniowo w bloku).

Zakaz telefonów komórkowych

Od 1 września obowiązuje zakaz korzystania w szkołach podstawowych, zarówno publicznych jak i niepublicznych, z telefonów komórkowych. Dotyczy to czasu podczas lekcji, przerw i innych zajęć odbywających się w placówce. Zakaz obejmuje też zajęcia edukacyjne organizowane poza szkołą.

Wprowadzono wyjątki od zakazu. Jeśli nauczyciel uzna, że urządzenie jest potrzebne uczniom do realizacji zajęć lub sprawdzenia wiedzy, gdy konieczny będzie pilny kontakt ucznia z rodzicami lub gdy wystąpi bezpośrednie zagrożenie zdrowia lub życia. Także wtedy, gdy jest to uzasadnione chorobą, niepełnosprawnością lub innymi szczególnymi potrzebami wymagającymi korzystania ze sprzętu specjalistycznego lub aplikacji mobilnej służącej monitorowaniu stanu zdrowia. Wyjątek ten będzie dotyczyć też przedszkolaków.

Natomiast w szkołach ponadpodstawowych, np. liceach czy technikach oraz w szkołach dla dorosłych, nie będzie zakazu używania komórek, ale każda szkoła będzie musiała określić w swoim statucie zasady korzystania z nich albo zdecydować o zakazie.

Zakaz nie będzie obowiązywał w czasie wycieczek szkolnych i pobytu w internacie (gdzie decyzję o warunkach korzystania przeniesiono na poziom statutu) i podczas korzystania z infrastruktury przedszkola lub szkoły (np. sportowej, którą szkoła udostępnia mieszkańcom) - poza godzinami zajęć.

Zmiany w pracach domowych

Od nowego roku szkolnego zmieniają się zasady dotyczące prac domowych. MEN zniosło możliwość zadawania w klasach IV–VIII praktyczno-technicznych prac domowych do domu. Każda wykonana przez ucznia pisemna praca domowa musi być przez nauczyciela sprawdzona i uczeń musi otrzymać o niej informację zwrotną. Wprowadzono również możliwość podwyższenia rocznej oceny klasyfikacyjnej uczniowi wykonującemu nieobowiązkowe pisemne prace domowe.

Nowa ocena w szkole

W szkołach pojawi się ocena funkcjonalna. W odróżnieniu od ocen szkolnych ocena funkcjonalna nie będzie koncentrować się na wynikach edukacyjnych ucznia, ale skupi się na funkcjonowaniu dziecka w środowisku szkolnym i obejmie sfery poznawcze, emocjonalne, społeczne i motoryczne. Sporządzać ją będzie nauczyciel i specjaliści pracujący z uczniem na podstawie obserwacji i bieżącej pracy. Przeprowadzenie jej będzie obowiązkowe w przypadku uczniów kierowanych do poradni psychologiczno-pedagogicznej, zanim ta wyda orzeczenie.

Państwowy dziennik elektroniczny

W nowym roku szkolnym ma być przeprowadzony pilotaż bezpłatnego, państwowego eDziennika. MEN planuje rozpocząć go 22 września 2926 r. Chce przeprowadzić pilotaż w wybranych publicznych i niepublicznych szkołach oraz w szkołach artystycznych realizujących kształcenie ogólne. Sprawa nie jest jednak jeszcze przesądzona bowiem nowelizacje ustaw: Prawo oświatowe oraz o systemie informacji oświatowej, która ma umożliwić przeprowadzenie pilotażu, czeka na decyzję prezydenta.

Nowości na stołówkach

1 września 2026 r. zaczną także obowiązywać nowe przepisy dotyczące żywienia uczniów i przedszkolaków. Nowe zasady to to m.in.

• zwiększony udział warzyw, owoców i produktów pochodzenia roślinnego w codziennych posiłkach,
• ograniczenie ilości dodawanych cukrów w napojach przygotowywanych na miejscu,
• częstsze wykorzystanie produktów pełnoziarnistych,
• wprowadzenie obowiązkowej potrawy roślinnej w ramach obiadu raz w tygodniu,
• przygotowywanie zup na bazie wywarów warzywnych co najmniej dwa razy w tygodniu.

Szkoły i przedszkola mają też preferować wodę jako podstawowy napój podawany dzieciom i młodzieży. W żywieniu będzie trzeba uwzględniać potrzeby osób, które nie spożywają produktów odzwierzęcych.

Nowe przedmioty na maturze

Wiosną 2027 r. na maturze po raz pierwszy przeprowadzone zostaną egzaminy pisemne z języka łacińskiego jako języka obcego, z biznesu i zarządzania oraz z historii tańca. Egzamin z języka łacińskiego jako języka obcego będzie tylko na poziomie podstawowym. Na poziomie rozszerzonym nadal będzie przeprowadzany egzamin z języka łacińskiego i kultury antycznej. Egzaminy z biznesu i zarządzania oraz egzamin z historii tańca przeprowadzane będą na poziomie rozszerzonym.