"Celem propozycji deregulacyjnej jest ułatwienie zatrudniania nauczycieli specjalistów w niepublicznych jednostkach systemu oświaty (...), co pozwoli na szybsze rozwiązanie problemu spełnienia standardów zatrudniania nauczycieli specjalistów w tych jednostkach” – czytamy w uzasadnieniu do projektu.
Zgodnie z projektem, do 31 sierpnia 2027 r. w niepublicznych przedszkolach, szkołach i zespołach będzie można powierzyć nauczycielom specjalistom (chodzi o pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów lub terapeutów pedagogicznych) prowadzenie zajęć bezpośrednio z uczniami lub wychowankami w wymiarze nie wyższym niż 9 godzin tygodniowo również na innej podstawie niż umowa o pracę, jeżeli w treści łączącego strony stosunku prawnego nie przeważają cechy charakterystyczne dla stosunku pracy. Obecnie na takich umowach specjaliści mogą pracować do 4 godzin tygodniowo.
Warunki MEN dla specjalistów
Nauczyciel specjalista będzie mógł prowadzić zajęcia na tej podstawie, jeżeli:
- nie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne w sprawie o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub postępowanie dyscyplinarne;
- nie był skazany prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
- nie był prawomocnie ukarany karą dyscyplinarną w okresie 3 lat przed powierzeniem prowadzenia zajęć; ma kwalifikacje wymagane do zajmowania danego stanowiska.
W projekcie zaproponowano wprowadzenie przepisu przejściowego, zgodnie z którym do 31 sierpnia 2027 r. przy obliczaniu łącznej liczby etatów nauczycieli specjalistów ma być uwzględniana liczba godzin zajęć realizowanych przez nauczycieli, którym powierzono prowadzenie zajęć na podstawie innej niż umowa o pracę, traktując każdą zrealizowaną godzinę powierzonych zajęć jako jedną dwudziestą tygodniowego obowiązkowego wymiaru zajęć nauczyciela w wysokości 20 godzin.
Wsparcie dla większej liczby uczniów
1 września 2022 r. rozpoczęło się wdrażanie pierwszego etapu standaryzacji zatrudniania w przedszkolach i szkołach nauczycieli specjalistów: pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów lub terapeutów pedagogicznych. Wprowadzenie standardów zostało rozłożone na dwa etapy. I etap od 1 września 2022 r. i II etap od 1 września 2024 r. Zwiększona liczba nauczycieli specjalistów oznacza zwiększony dostęp uczniów do wsparcia w przedszkolu i szkole, bez potrzeby uzyskiwania dodatkowych dokumentów wydawanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne, takich jak opinia czy orzeczenie.
Jak podano w uzasadnieniu do projektu, niepubliczne jednostki systemu oświaty w niewielkim stopniu realizują standardy zatrudnienia nauczycieli specjalistów określone w ustawie. Z danych Systemu Informacji Oświatowej (według stanu z 6 czerwca 2025 r.) odsetek szkół i placówek niepublicznych spełniających standardy zatrudnienia nauczycieli specjalistów wynosi 24,03 proc. Projektowana nowelizacja Karty nauczyciela ma wejść w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia jej w Dzienniku Ustaw.
