Nowe normy żywieniowe w szkołach od 1 września. Co zniknie ze stołówek i sklepików?

Radykalne zmiany w strukturze obiadów szkolnych

Nowe przepisy prawa oświatowego kładą ogromny nacisk na zmianę nawyków żywieniowych i eliminację produktów wysoko przetworzonych. W oficjalnych jadłospisach szkolnych obok tradycyjnych dań mięsnych będą musiały regularnie pojawiać się ryby oraz nasiona roślin strączkowych. Przepisy w sposób jednoznaczny nakazują ograniczenie podaży soli oraz cukru rafinowanego we wszystkich posiłkach przygotowywanych na terenie placówki.

Kluczową modyfikacją technologiczną jest ograniczenie dopuszczalnej częstotliwości podawania potraw smażonych do maksymalnie dwóch dni w tygodniu. Dodatkowo nowelizacja wprowadza sztywny wymóg, aby zupy minimum dwukrotnie w ciągu tygodnia były gotowane wyłącznie na bazie wywarów warzywnych, co eliminuje stosowanie tłustych baz mięsnych. Zmiany te zmuszają personel kuchenny do całkowitej zmiany techniki przygotowywania posiłków i rezygnacji ze stosowania gotowych mieszanek przypraw zawierających wzmacniacze smaku.

W nowym rozporządzeniu wprowadzono zakaz stosowania jakichkolwiek syntetycznych słodzików oraz sztucznych substancji słodzących w napojach i potrawach. Stołówki szkolne nie będą mogły wydawać kompotów ani herbat dosładzanych zamiennikami cukru, co ma na celu odzwyczajenie uczniów od intensywnie słodkiego smaku. Nadzór nad przestrzeganiem tych wytycznych będzie sprawowany przez Państwową Inspekcję Sanitarną, a uchybienia mogą skutkować wysokimi karami finansowymi dla placówki.

Rygorystyczny asortyment sklepików szkolnych

Równolegle z rewolucją na stołówkach ograniczeniom ulega oferta handlowa szkolnych sklepików oraz automatów vendingowych. Z półek ostatecznie znikają wszelkie napoje gazowane, energetyzujące oraz słodzone soki z dodatkiem syropu glukozowo-fruktozowego. Jedynym dopuszczonym przez ustawodawcę słodkim wyrobem cukierniczym o śladowej zawartości cukru staje się gorzka czekolada, pod warunkiem, że zawiera minimum siedemdziesiąt procent suchej masy kakaowej.

Nowe ramy prawne uniemożliwiają również sprzedaż popularnych przekąsek słonych, takich jak chipsy, paluszki czy krakersy, o ile zawierają one nadmierne ilości sodu. Sklepiki szkolne od 1 września będą mogły oferować naturalne wody mineralne, soki przecierowe bez dodatku cukru, świeże owoce, warzywa oraz kanapki przygotowane na bazie pieczywa pełnoziarnistego. Zmiana ta uderza bezpośrednio w strukturę przychodów ajentów prowadzących te punkty, zmuszając ich do całkowitej zmiany profilu działalności.

Dyrektorzy szkół zostali zobowiązani do przeprowadzenia kontroli umów najmu powierzchni pod sklepiki oraz automaty. Wszelkie zapisy umowne pozwalające na sprzedaż produktów niespełniających nowych kryteriów rozporządzenia muszą zostać aneksowane przed 1 września. Brak reakcji ze strony kadry zarządzającej i tolerowanie sprzedaży zakazanych artykułów na terenie szkoły będzie traktowane jako naruszenie obowiązków dyscyplinarnych dyrektora.

FAQ

Czy nowe przepisy dotyczące stołówek dotyczą również przedszkoli i szkół prywatnych?

Tak, znowelizowane rozporządzenie w sprawie standardów żywienia zbiorowego ma charakter powszechnie obowiązujący. Oznacza to, że nowe normy muszą być bezwzględnie przestrzegane we wszystkich typach placówek oświatowych - publicznych i niepublicznych, w tym w przedszkolach i szkołach ponadpodstawowych.

Kto kontroluje jakość posiłków i asortyment sklepików w trakcie roku szkolnego?

Uprawnionym organem do przeprowadzania kontroli w tym zakresie jest właściwa stacja Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Sanepid). Inspektorzy mają prawo do niezapowiedzianych wizyt, pobierania próbek posiłków do badań laboratoryjnych oraz weryfikacji etykiet produktów sprzedawanych w sklepikach.

Czy rodzice mogą wnosić do szkoły własne słodycze, np. z okazji urodzin dziecka w klasie?

Przepisy rozporządzenia regulują zasady żywienia zbiorowego organizowanego przez szkołę oraz sprzedaż komercyjną na jej terenie. Nie zakazują one przynoszenia przez uczniów osobistego prowiantu przygotowanego przez rodziców, jednak wewnętrzne statuty szkół mogą wprowadzać własne ograniczenia w celu promowania zdrowego stylu życia.