MEN zawiesza popularny program. Powód? Pieniądze dla nauczycieli

Pod koniec maja ubiegłego roku ministra edukacji Barbara Nowacka ogłosiła program sfinansowania wycieczek szkolnych pod nazwą "Podróże z klasą" skierowany do szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Jako cel programu podała uatrakcyjnienie procesu edukacyjnego dzieci i młodzieży poprzez umożliwienie im poznawania tradycji, kultury oraz osiągnięć polskiej nauki. Nabór wniosków w programie odbył się w czerwcu i lipcu 2024 r., uczniowie pojechali na wycieczki na początku roku szkolnego 2024/2025.

MEN zawiesza popularny program. Powód? Pieniądze dla nauczycieli

PAP zapytała Ministerstwo Edukacji Narodowej czy w tym roku także zostanie przeprowadzony nabór wniosków w programie "Podróże z klasą".

"Programy i przedsięwzięcia ustanawia Minister Edukacji. W przypadku decyzji dotyczących ponowienia programu 'Podróże z klasą' będziemy o tym informować" - poinformował resort edukacji.

W odpowiedzi zaznaczono, że w MEN trwają analizy dotyczące wynagrodzenia nauczycieli za godziny nadliczbowe, w tym za udział w wycieczkach szkolnych. "Ewentualne zapisy nowej edycji programu 'Podróże z klasą' muszą być zsynchronizowane z ustaleniami grupy roboczej ds. wynagrodzeń nauczycieli" - wyjaśniono w odpowiedzi.

Grupa robocza ds. wynagrodzeń działa w ramach zespołu ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli, w skład którego wchodzą członkowie kierownictwa MEN, a także przedstawiciele: ministra pracy, ministra finansów, Instytutu Badań Edukacyjnych, związków zawodowych zrzeszających nauczycieli i przedstawiciele samorządów. Najbliższe posiedzenie grupy ma odbyć się w środę.

Temat, który ma być podjęty na posiedzeniu grupy związany jest z uchwałą Sądu Najwyższego dotyczącą godzin nadliczbowych nauczycieli. Zgodnie z art. 42 Karty Nauczyciela czas pracy nie może przekraczać 40 godzin tygodniowo w przypadku nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze. Do czasu pracy wliczają się: realizacja zajęć bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz, inne zajęcia, jak np. opiekuńcze i wychowawcze, a także związane z przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym. O godzinach nadliczbowych jest mowa, gdy nauczyciel przeznaczy na te zadania więcej czasu niż wskazano w przepisie.

W podjętej pod koniec lutego uchwale Sąd Najwyższy orzekł, że praca wykonywana przez nauczyciela ponad normę czasu pracy z Karty Nauczyciela jest pracą w godzinach nadliczbowych w rozumieniu Kodeksu pracy, a płacenie za przekroczenie norm czasu pracy, czyli za nadgodziny, jest zasadą w polskim systemie prawnym.

Związki zawodowe zrzeszające nauczycieli od lat wskazują na nieprzestrzeganie praw pracowniczych nauczycieli wyjeżdżających na wycieczki szkolne w roli opiekunów. Chcą prawnego uregulowania m.in. kwestii delegacji służbowych, godzin nadliczbowych oraz dobowego i tygodniowego czasu pracy.

W ramach zrealizowanego w ubiegłym roku programu "Podróży z klasą" dofinansowaniu wysokości 100 proc. podlegały wycieczki trwające od 2 do 5 dni. Aby wycieczka była sfinansowana ze środków ministra w ramach dwudniowej wycieczki uczniowie musieli odwiedzić przynajmniej dwie instytucje kultury, np. muzea, teatry, filharmonie, miejsca pamięci, centra naukowe; w przypadku wycieczki trzydniowej - trzy instytucje, itd.

Wycieczka dwudniowa mogła zostać sfinansowana do 20 tys. zł, trzydniowa – do 30 tys. zł, czterodniowa – do 40 tys. zł, pięciodniowa – do 50 tys. zł. W wycieczce musiało wziąć co najmniej 10 uczniów, a łączny koszt zakwaterowania i wyżywienia uczestnika wycieczki nie mógł przekroczyć kwoty 250 zł na dobę. Z dotacji mogły być finansowane tylko wydatki uwzględnione w kalkulacji kosztów wycieczki, w tym: koszty przejazdu, bilety wstępu, zakwaterowanie, wyżywienie i ubezpieczenie uczestników wyjazdu.

Nabór w programie rozpoczęto 16 czerwca ub.r. W ciągu pierwszych 12 minut zarejestrowano ponad 2,2 tys. wniosków, wyczerpując pulę 60 mln zł przeznaczona na 2024 r. W związku z tak dużym zainteresowaniem ministra edukacji na realizacje programu przeznaczyła dodatkowe 20 mln zł. W lipcu ub.r. przeprowadzono drugi nabór.

Jak poinformowało MEN w 2024 r. z programu sfinansowano łącznie 3036 wycieczek dla 106 981 uczniów. Na wycieczki uczniowie pojechali na początku w roku szkolnego 2024/2025 (od września do grudnia).

Program "Podróże z klasą" zastąpił program "Poznaj Polskę"

Program "Podróże z klasą" zastąpił realizowany wcześniej program "Poznaj Polskę" ogłoszony przez ministra edukacji i nauki Przemysława Czarnka. W ramach czterech edycji tego programu, w latach 2021-2022, na 22 029 wycieczek dofinansowanych przez resort edukacji i nauki pojechało 918 060 uczniów.

W tym programie szkoły podstawowe i ponadpodstawowe mogły otrzymać dofinansowanie w wysokości do 80 proc. planowanych kosztów wycieczki. Wycieczki musiały być realizowane w ramach czterech obszarów edukacyjnych: śladami Polskiego Państwa Podziemnego; śladami kardynała Stefana Wyszyńskiego; kultura i dziedzictwo narodowe; największe osiągnięcia polskiej nauki. Uczniowie w ramach wycieczki musieli odwiedzić wybrane punkty edukacyjne (muzea, skanseny, zabytki, obiekty przyrodnicze oraz miejsca związane z historią i kulturą) wpisane na specjalną listę.